Loading...

Ngabdul Dagelan Sejati: Ndagel Terus Nganti ‘Dipundhut’

Kajaba dhalang wayang kulit, pesinden, penari, utawa pelukis, Jogja uga misuwur kanthi ‘markas’ dagelan khas Jawa Tengah. Dagelan Mataram kalebu salah sawijine legenda dagelan Jawa kang ora kena diganti nganti saiki. Salah sawijine seniman kang kalebu anggota paguyuban ‘ndagel’ kuwi mau, yaiku Ngabdul. Kanggone masyarakat Jogja lan sak kiwo tengene, kalebu pirang-pirang kabupaten ing Jawa Tengah, asma Ngabdul wes ora asing maneh.

Piyambake misuwur minangka dagelan kang khas. Konsistensine ndagel malahan ora surut nganti sepuh, nganti piyambake ‘kapundhut’ Gusti ing tahun 2013 kepungkur. Kepiye ceritane sang legenda dagelan Jogja iki anggone nglakoni profesi minangka pelawak utawa tukang ndagel, artikel ing ngisor iki bakal njlentrehake.

Lahir 15 Maret 1947, Ngabdul pancen wes nduweni getih seni. Piyantun sepuhe sing dadi petani kalebu sutresno seni tradisional Jawa. Mula ora nggumunake manawa Ngabdul cilik wes akrab karo pirang-pirang kesenian khas Jawa, koyo ketoprak, wayang kulit utawa karawitan. Piyambake nguasai seni kanthi otodidak. Ketoprak uga wes ditekuni wiwit piyambake umur welasan tahun.

Jiwa seni soyo gumregah nalikane Ngabdul wes keluarga. Semah ing tahun 1967, piyambake banjur soyo getol ngangsu kawruh bab ketoprak, malahan melu Grup Kethoprak Irama Suka. Tahun 1969 Ngabdul banjur mlebu ing Group Kethoprak Mataram sing kondang wektu kuwi, yaiku “Dahana Mataram”. Grup ketoprak iki dipimpin dening pelawak kawasakn Atmonadi ing tembe mburi piyambake dikenal uga minangka salah sawijine pegawai kesenian ing RRI Jakarta.

Ngabdul dhewe anggone nggayuh kesuksesan ing jagad seni ora sekonyong-konyong. Diumpamake prajurit ing keraton, piyambake ngenger wiwit ngisor. Nalika pentas, piyambake ora langsung dadi tokoh penting, nanging miwiti peran minangka prajurit sing kadang-kadang mung katon sak klebatan. Senajan ngono, Ngabdul ora ciut atine, piyambake tetep nduweni tekad maju. Bener wae, suwene dilakoni, wektu nggowo piyambake ana ing titik sing luwih maju.  Ngabdul katon nduweni bakat ndagel.

Nalikane dadi pegawai ing Kepolisian Sektor Ngupasan, Yogyakarta, Jawa Tengah ing tahun 1967, piyambake uga mlebu ing grup lawak kang dibentuk instansi kasebut. Langkahe nekuni jagad dagelan pancen wes bakoh, mula ing tahun 1971 piyambake uga mlebu ing grup lawak Djunaidi. Wiwit melu grup iki, asma Ngabdul mulai ‘munggah’. Tanggapan ing panggung-panggung ing Jogja lan sak kiwo tengene ora tau sepi. Anggone pentas, piyambake sukses nggawe penonton kepingkel-pingkel kanthi banyolane kang khas Jogja.

Asmane soyo  mlesat dhuwur wiwit kalebu ing grup Dagelan Mataram Basiyo kang kondang dikenalake dening Basiyo. Ngabdul migunaake kesempatan ing Dagelan Mataram Basiyo iki temenanan kanggo ngangsu kawruh saka senior, Basiyo. Ngabdul banjur melu ndagel Basiyo, kalebu ing rekaman kaset. Dagelan iku kanthi lakon, “Dadung Kepuntir”, “Sampek Ingtay”, dan “Basiyo Mbarang”, “Basiyo Nganggap Kroncong” kang diproduksi dening label Fajar Record Semarang, uga lakon “Gandrung Kepenthung”, lan “Pari Bengkong” kang diproduksi dening label Kusuma Record, Klaten, Jawa Tengah.  Ora ketinggalan ana uga lakon kondang “Goro-Goro Berlian,”  kang dilabel Nisanda Record (Semarang).

Anggone ndagel Ngabdul migunaake surjan lengkap karo blangkon. Piyambake uga ngancani Basiyo ing acara Pangkur Jenggleng kang digelar rutin ing RRI Yogyakarta tahun 1950. Banjur ing tahun 2003, acara Pangkur Jenggleng dilestarekake dening TVRI Yogyakarta. Ngabdul ing acara kasebut dadi bintang utama, kang nerusake kemampuan seniore, Basiyo.

Acara iki tetap tayang nganti saiki ana ing saben minggune. Ngabdul uga terus dadi bintang ing acara kasebut nganti ‘marak sowan’ ngarsa Dalem Gusti ing tahun 2013 amarga ketabrak sepeda motor nalikane olahraga isuk ana ing cerak daleme.

Saiki, senajan Ngabdul wes ora ana maneh ing Pangkur Jenggleng, nanging asmane tetap ana ing manah sutresno acara kasebut. Asmane uga ora iso ilang saka jagad Dagelan Jawa Tengah gaya Mataram minangka pelawak kang mumpuni nanging tetep sederhana.

link out museum angkut malang

PAKET WISATA MUSEUM ANGKUT + BROMO Rp750.000*

Malang ternyata tidak hanya mengandalkan wisata alam saja seperti pegunungan dan berbagai wisata taman seperti Selecta. Malang juga memiliki objek wisata museum, yaitu Museum Angkut, yang diresmikan pada tanggal 9 maret 2014 yang lalu. Saat ini, museum khusus alat transportasi pertama di Asia Tenggara ini telah menjadi kendaraan ini telah menjadi wisata paling populer di Malang dan sekitarnya.

Baca Selengkapnya...